Co to jest stanowisko procesowe w rozwodzie?
Stanowisko procesowe w rozwodzie to oczekiwanie, które strona zgłasza wobec sądu, co do tego, w jaki sposób ma on orzec rozwód lub odmówić jego orzeczenia. W pierwszej kolejności stanowisko procesowe składane jest w pozwie o rozwód.
Zobacz mój wpis o pozwie o rozwód, gdy nie ma małoletnich dzieci.
Należy pamiętać, że w przypadku gdy posiadamy małoletnie dzieci, stanowisko procesowe strony w rozwodzie rozwód musi również zawierać wnioski w przedmiocie: władzy rodzicielskiej, alimentów i kontaktów.
Zobacz mój wpis o pozwie o rozwód, gdy posiadamy małoletnie dzieci.
Podstawowe stanowiska procesowe w rozwodzie
W postępowaniu rozwodowym strony formułują wnioski procesowe, w których zawierają swoje stanowiska. Jest to odpowiedź na pytanie sądu: o co Pan/Pani wnosi? Podstawowe wnioski, które można złożyć m.in.:
- pozew o rozwód – wniosek o orzeczenie rozwodu,
- odpowiedź na pozew – wniosek o oddalenie pozwu, jeśli nie zgadzamy się na rozwód.
Zobacz mój wpis o odpowiedzi na pozew o rozwód.
Jeżeli oboje małżonkowie zgadzają się na rozwód, w swoich pismach procesowych, jak również na sali sądowej, mogą wnosić o rozwód:
- bez orzekania o winie,
- z wyłącznej winy jednego z małżonków,
- z winy obojga małżonków.
Zasadą jest, że sąd w sprawie rozwodowej orzeka o winie w rozkładzie pożycia. Jeśli małżonkowie nie precyzują swojego stanowiska, sąd i tak musi ustalić odpowiedzialność za rozkład pożycia.
Rozwód bez orzekania o winie
Odstąpienie od orzekania o winie możliwe jest tylko na zgodny wniosek stron, który należy złożyć w pismach procesowych lub w trakcie rozprawy. Żądanie to musi być wyraźnie sformułowane. Sąd nie stosuje żadnych domniemań w tej sprawie. Należy więc sformułować stanowisko procesowe, z którego wynika, że strony porozumiały się co do rozwodu bez orzekania o winie.
W Polsce nie istnieje możliwość złożenia „wspólnego wniosku o rozwód” przez oboje małżonków. Tak więc postępowanie rozwodowe jest sporne i inicjowane przez pozew jednego z małżonków.
Praktyka:
Jeden z małżonków składa pozew o rozwód, wnosząc o orzeczenie rozwodu bez orzekania o winie.
Drugi małżonek w odpowiedzi na pozew składa swój wniosek w tym samym duchu.
To jedyny sposób, aby rozwieść się zgodnie w Polsce. Trwają obecnie prace parlamentarne nad wprowadzeniem możliwość rozwodu pozasądowego, ale ich przyszłość jest niepewna.
✅ W trakcie postępowania strony mogą w każdej chwili dojść do porozumienia i złożyć zgodne oświadczenie o rozwodzie bez orzekania o winie, nawet jeśli wcześniej w pismach procesowych wnioskowały o orzekanie o winie.
Wyłączna wina w rozkładzie pożycia
Na każdym etapie postępowania można wnioskować o orzeczenie wyłącznej winy jednego z małżonków.
Wymaga to zgłoszenia wniosków dowodowych, które mają wykazać odpowiedzialność małżonka za rozkład pożycia.
Orzekanie o wyłącznej winie jest procesowo skomplikowane i czasochłonne – postępowanie dowodowe może wydłużyć się nawet o kilka lat.
Nie ma przeszkód, aby małżonek wziął winę na siebie, składając wniosek o rozwód ze swojej winy.
Wina wspólna małżonków
Sąd może orzec wspólną winę obojga małżonków, nawet jeśli każdy z nich wnioskuje o wyłączną winę drugiego.
Sąd nie jest związany stanowiskiem stron co do tego, kto jest winny rozkładu pożycia. Prowadzi w tym zakresie postępowanie dowodowe i ocenia dowody na podstawie zasady swobodnej oceny dowodów. Zasada ta jest podstawową zasadą polskiego procesu cywilnego.
Decyzję podejmuje na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie.
Konsekwencje prawne rozwodu z winy obojga małżonków są takie same jak rozwodu bez orzekania o winie.
Podsumowanie
Proces o rozwód jest dynamiczny i często wymaga zmiany stanowiska w trakcie jego trwania. Sądy często oczekują formułowania precyzyjnych stanowisk procesowych, co może być problemem dla osoby, która nie ma doświadczenia w sądzie. Sprawa o rozwód może być znacząco łatwiejsza, jeśli jej prowadzenie zlecimy adwokatowi. Adwokat Justyna Gumuła – Kędracka w swojej kancelarii w Częstochowie pomaga w przejściu postępowania o rozwód w najłagodniejszy możliwy sposób.
