Czy mogę się rozwieść, jeśli nie mam mieszkania? Orzeczenie o sposobie korzystania z mieszkania
Jak wspominałam we wpisie o pozwie o rozwód, sporządzając pozew należy zawrzeć wniosek o wydanie przez sąd rozwodowy orzeczenia o sposobie korzystania z mieszkania. Przepis posługuje się określeniem „mieszkanie”, ale chodzi o każdy lokal mieszkalny wspólnie zajmowany przez małżonków przed rozwodem: mieszkanie, dom, a nawet wydzieloną jego część. Nie ma znaczenia, jaki tytuł prawny małżonkowie posiadają do tego lokalu.
Obowiązek orzekania w tym zakresie wynika wprost z ustawy. Sąd ma obowiązek rozstrzygnąć o sposobie korzystania ze wspólnego mieszkania, jeżeli małżonkowie nadal je wspólnie zajmują. Orzeczenie dotyczy więc sytuacji, w której po rozwodzie małżonkowie nadal mieszkają razem — czy to z powodów finansowych, czy braku innego lokum, czy też braku możliwości wyprowadzenia się przez jedną ze stron.
Eksmisja a orzeczenie o sposobie korzystania
Orzeczenie o sposobie korzystania z mieszkania ma uporządkować wzajemne relacje rozwiedzionych małżonków do chwili, gdy przynajmniej jeden z nich opuści lokal dobrowolnie albo zostanie z niego usunięty na mocy odrębnego orzeczenia sądu lub decyzji administracyjnej.
Jeżeli w wyroku rozwodowym sąd nakazuje eksmisję jednego z małżonków, wówczas nie orzeka dodatkowo o sposobie korzystania z mieszkania — takie rozstrzygnięcie staje się zbęd
Orzeczenie o sposobie korzystania a podział majątku
Sąd nie orzeka również o sposobie korzystania z mieszkania wtedy, gdy:
- w wyroku rozwodowym dokonano podziału majątku, lub
- podział majątku nastąpił w odrębnym postępowaniu.
Orzeczenie o sposobie korzystania z mieszkania nie wpływa na wynik podziału majątku i nie przesądza, kto i w jakim zakresie nabędzie prawo do danego lokalu.
Zobacz mój wpis o tym, kiedy możliwy jest podział majątku małżeńskiego.
Orzeczenie a inne osoby mieszkające w lokalu.
Orzeczenie o sposobie korzystania z mieszkania:
- nie narusza praw osób trzecich zamieszkujących z małżonkami, np. dożywotników, innych członków rodziny czy najemców,
- nie ogranicza prawa właściciela lokalu do żądania eksmisji małżonków z tytułu własności.
Jak wygląda orzeczenie o sposobie korzystania z mieszkania?
Sąd określa, które pomieszczenia przypadną do wyłącznego korzystania, któremu z małżonków. Dlatego należy przedstawić sądowi:
- dokładny rozkład pomieszczeń,
- jasne oznaczenie pokoi (np. „pokój po lewej stronie od wejścia”, „drugi z prawej”).
Pomieszczenia takie jak korytarz, łazienka czy kuchnia są zwykle przeznaczane do użytku wspólnego. Sąd uwzględnia przy tym nie tylko potrzeby małżonków, lecz także innych osób mieszkających w lokalu.
Nakazy i zakazy dotyczące korzystania z mieszkania
Jeżeli mieszkanie jest na tyle małe, że jego fizyczny podział jest niemożliwy (np. kawalerka), sąd może wprowadzić określone nakazy lub zakazy. Najczęściej spotykanym środkiem jest:
- zakaz wprowadzania do mieszkania osób trzecich.
Celem takich rozstrzygnięć jest ograniczenie konfliktów i umożliwienie małżonkom funkcjonowania w jednym lokalu do czasu rozłączenia.
Zabezpieczenie sposobu korzystania z mieszkania
Jeżeli kwestia korzystania z mieszkania budzi spór już na początku sprawy o rozwód, sąd może udzielić zabezpieczenia. Wówczas tymczasowy sposób korzystania z mieszkania obowiązuje aż do zakończenia postępowania.
Każdy rozwód jest trudny, zwłaszcza jeśli w jego wyniku małżonek może zostać bez dachu nad głową. Warto skorzystać z porad adwokata lub pomocy w postępowaniu o rozwód, jeśli boimy się, że po rozwodzie nie będziemy mieli gdzie mieszkać. Adwokat Justyna Gumuła – Kędracka w swojej kancelarii w Częstochowie pomaga swoim klientom przejść przez rozwód w najłagodniejszy możliwy sposób.
